Qiymət spredləri treyderlərin gündəlik əməliyyatlarında mühüm rol oynayır, çünki bu amil onların nəticələrinə birbaşa təsir göstərir. Spred — maliyyə alətinin satış qiyməti (bid) ilə alış qiyməti (ask) arasındakı fərqi ifadə edir. Bu fərqin xüsusi önəm daşıdığı bazarlara xarici valyuta bazarları (forex treydinqi), əmtəələr və indekslər daxildir. Treyderlər, giriş nöqtələrini və uzunmüddətli nəticələrini yaxşılaşdırmaq məqsədilə bu fərqi mümkün qədər azaltmağa çalışırlar.
Avro/ABŞ dolları cütlüyü üzrə (EURUSD) qiymət spredinə nümunə:
Əgər EURUSD cütlüyü üçün satış (bid) qiyməti 1.1000 və alış (ask) qiyməti 1.1002-dirsə, bu zaman bu cütlük üzrə qiymət spredi iki pip (2 PIP) təşkil edir. Başqa sözlə, treyder olaraq alış əməliyyatını yerinə yetirmək istədikdə, bu əməliyyat alış qiyməti ilə, satış əməliyyatı isə satış qiyməti ilə icra olunur. Məhz bu səbəbdən, qiymət spredləri çox yüksək olduqda, bu hal treyderin giriş nöqtələrinə mənfi təsir göstərir — xüsusilə də qısa zaman çərçivələrində sürətli, gündəlik əməliyyatlar həyata keçirən spekulyantlar (qısamüddətli treyderlər) üçün.
Treydinq üçün ən aşağı qiymət spredlərini necə müəyyən etmək olar?
Qiymət spreadləri gün ərzində bazar şəraitinə uyğun olaraq dəyişir. Bəs qiymət spreadlərinə təsir edən əsas amillər hansılardır və ən aşağı spreadlərlə ticarət etmək üçün ən əlverişli vaxt aralıqları hasnılardır?
Yüksək Likvidlik: Bazarlarda likvidliyin artması, yəni alıcı və satıcıların sayının çox olması, qiymət spredlərinin azalmasına səbəb olur. Qısaca desək, bir treyder kimi aşağı spredlərdən faydalanmaq üçün yüksək likvidlik dövrlərində ticarət etməlisən. Xarici valyuta bazarı (forex) dünyanın ən böyük maliyyə bazarıdır və gündəlik ticarət həcmi 6 trilyon dollardan çoxdur.
Bazarlarda yüksək likvidlik dövrlərini necə müəyyən etmək olar?
Gün içi treydinq üç əsas sessiyaya bölünür: Asiya, Avropa və Amerika sessiyaları. Treydinq sessiyaları Tokio və Sidney (Asiya sessiyası), London (Avropa sessiyası) və Nyu-Yorkun (Amerika sessiyası) iş saatlarını əhatə edir. Asiya sessiyası adətən daha aşağı likvidliyi ilə tanınır, Avropa sessiyası isə nisbətən daha yüksək likvidlik təqdim edir. Ən yüksək likvidlik isə Amerika sessiyasında müşahidə olunur. Lakin gün ərzində treydinq üçün ən əlverişli vaxt 08:00-dan 12:00-a qədər (New York vaxtı) aralığı hesab olunur, çünki bu dövrdə Avropa və Amerika sessiyaları üst-üstə düşür və nəticədə bazarda ən yüksək likvidlik yaranır.
Əhəmiyyətli İqtisadi Məlumatların Açıqlanması Zamanı Treydinqdən Qaçmaq Daha Məsləhətlidir: Xarici valyutalarla bağlı iqtisadi məlumatlar gündəlik olaraq açıqlanır və bu məlumatların əhəmiyyəti qiymət spreadlərinin artması ilə özünü göstərir. Məsələn, məşğulluq göstəriciləri, Ümumi Daxili Məhsul (ÜDM) və inflyasiya kimi məlumatlar ən vacib iqtisadi göstəricilər sırasındadır. Ən əhəmiyyətli iqtisadi xəbərlərdən bəziləri rüblük, digərləri isə aylıq olaraq açıqlanır — bunlara mərkəzi bankların faiz qərarları və iclasları daxildir. Bu tip məlumatların və iqtisadi xəbərlərin açıqlanmasından əvvəl qiymət spreadləri adətən kəskin şəkildə artır.
Həftənin Başlanğıcı və Sonu Ticarət: Bazarların açılışı zamanı bazarlarda adətən likvidlik azalır və qiymət spreadləri artır. Bazarların bağlanışına yaxınlaşdıqca, treyderlərin çıxış etməsi ilə bazarlarda qiymət spredləri yenidən yüksəlir.
Ən Aşağı Qiymət Spredləri ilə Treydinq Üçün Ən Yaxşı Vaxtı Müəyyən Etməyə Kömək Edən Fikirlər:
Ən Yaxşı Treydinq Vaxtını Seçin: Həmişə Avropa və Amerika sessiyaları zamanı və bu sessiyaların üst-üstə düşdüyü vaxtlarda treydinq etməyə çalışın.
Etibarlı Broker Seçin: Treydinq etibarlı broker seçməklə başlayır. Aşağı qiymət spreadləri təklif edən, qlobal lisenziyalı broker seçməyə diqqət edin.
İqtisadi Təqvimi İzləyin: İqtisadi məlumatların və xəbərlərin açıqlanmasından əvvəl treydinqdən çəkinin.
Nəticə:
Aşağı qiymət fərqləri forex treyderinin uğrunda vacib rol oynayır, çünki onlar birbaşa nəticələrə təsir edir. Ən yaxşı ticarət sessiyalarına diqqət yetirməklə, etibarlı broker seçməklə və xəbərlər açıqlanmadan əvvəl ticarətdən çəkinməklə xərcləri azaltmaq və qazanc əldə etmək şansını artırmaq mümkündür.
